Mięczak zakaźny – molluscum contagiosum

Wirusy z grupy ospy ( poxvirusy) są dużymi wirusami, zawierającymi dwuniciowe DNA. Trzy główne grupy poxvirusów patogenne dla człowieka to:

  • ortopoxvirusy (ospa prawdziwa, krowianka, ospa małpia, ospa krowia)
  • parapoxvirusy (guzki dojarek i niesztowica zakaźna)
  • wirus mięczaka zakaźnego.

Kto jest narażony na zakażenie mięczakiem zakaźnym?

Do grup podwyższonego ryzyka należą przede wszystkim dzieci do lat 5, dodatkowo cierpiące na atopowe zapalenie skóry, oraz osoby w wieku od 15 do 29 lat. U małych dzieci ryzyko wystąpienia zakażenia spowodowane jest obniżoną odpornością, która dopiero się u nich buduje. Z kolei osoby dorosłe w podanej grupie wiekowej zakażają się głównie poprzez kontakty seksualne z nosicielami wirusa mięczaka. Zmiany na skórze są u nich umiejscowione głównie w okolicy narządów płciowych i odbytu. Także kontakt z dużymi skupiskami ludzkimi oraz środowisko wilgotne (łaźnie, baseny) sprzyjają zakażeniu.

Objawy zakażenia mięczakiem zakaźnym

Czas od kontaktu z wirusem do czasu pojawienia się pierwszych oznak choroby – twardej grudki w kolorze perły lub w kolorze cielistym lub szarobiałym, trwa od tygodnia do sześciu miesięcy – średnia wynosi 2-3 miesiące. Małe, pojedyncze, wypukłe, owalne grudki z charakterystycznym zagłębieniem w części centralnej, zlokalizowane zwykle w obrębie pachwin i narządów płciowych – to sygnał, że pacjent ma do czynienia z mięczakiem zakaźnym.

Wśród dorosłych pacjentów mięczaki lokalizują się głównie w okolicy narządów płciowych: u mężczyzn na członku, u kobiet na wzgórku łonowym oraz w okolicy ud, a także na owłosionej części warg sromowych. Mogą także występować w szparze pośladkowej, w pachwinach czy błonach śluzowych narządów płciowych. U dzieci mięczak jest zlokalizowany w miejscach odkrytych, głównie na twarzy, kończynach czy klatce piersiowej, choć u 10-50% wykwity są widoczne także w okolicy narządów płciowych. Mięczak zakaźny to choroba przewlekła – nieleczone wykwity mogą występować przez 2-4 miesiące, choć znane są przypadki zmian trwających kilka lat.

Leczenie mięczaka zakaźnego

Mimo że zmiany nieleczone mogą ustąpić po około 2-4 miesiącach, zaleca się wdrożenie leczenia. Początkowo należy zmiany usunąć poprzez łyżeczkowanie, krioterapię, elektrokoagulację lub usunięcie przy użyciu lasera. Gdy mamy do czynienia z zakażeniem wtórnym, konieczne jest podanie antybiotyków.